Co to jest
HIPOGLIKEMIA REAKTYWNA?
Termin ten oznacza „niedocukrzenie poposiłkowe”, czyli obniżenie stężenia glukozy we krwi, które występuje w ciągu 2–4 godzin po przyjęciu posiłku.
Z hipoglikemią reaktywną najczęściej można spotkać się w trakcie wykonania tzw. krzywej cukrowej, kiedy to stężenie glukozy jest często niższe niż jej wyjściowe stężenie na czczo
Wielu pacjentów, szczególnie szczupłych i w młodszym wieku, zgłasza się z takim właśnie wynikiem w celu konsultacji diabetologicznej
Stan ten może dawać typowe objawy hipoglikemiii oraz ustępować po zjedzeniu węglowodanów prostych. Im większe obniżenie wartości glukozy, tym dolegliwości są bardziej uciążliwe i niebezpieczne dla zdrowia.
U kogo występuje hipoglikemia reaktywna?
– u pacjentów po resekcji żołądka lub jelita cienkiego – u tych osób jest ona związana z opóźnionym i nadmiernym wydzielaniem insuliny przez trzustkę w stosunku do wchłaniania pokarmów (30–90 minut po posiłku),
– może poprzedzać na wiele lat wystąpienie cukrzycy typu 2 (wczesna faza choroby i insulinooporność) – u tych osób jest związana z zaburzeniem pierwszej fazy wydzielania insuliny w odpowiedzi na wysokowęglowodanowy posiłek oraz nadmiernym, kompensacyjnym wydzielaniem insuliny (3–5 godzin po posiłku).
– może wynikać ze zmniejszonej wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę. U tych pacjentów obserwujemy czynniki ryzyka wystąpienia cukrzycy typu drugiego (przede wszystkim nadwagę i otyłość),
– może być idiopatyczna, czyli o nieznanej przyczynie – tu także obserwujemy nadmierne wydzielanie insuliny i w rezultacie spadek stężenia cukru po posiłku bogatym w węglowodany, szczególnie proste. Jednak w tym przypadku, nie występują czynniki ryzyka wystąpienia cukrzycy typu 2.
Jakie są objawy hipoglikemii reaktywnej?
– uczucie kołatania serca,
– drżenie dłoni,
– nasilający się niepokój i nerwowość,
– zimne dłonie i stopy,
– nadmierne pocenie się lub zlewne poty,
– nudności i wymioty,
– zaburzenia widzenia i zawroty głowy,
– uczucie senności,
– zaburzenia nastroju i emocji (drażliwość, agresja, płaczliwość)
Jak postępować?
– w momencie wystąpienia hipoglikemii reaktywnej należy wypić słodki napój, osłodzoną herbatę lub sok, unikając wtedy cukrów złożonych z dodatkiem tłuszczów np. czekolady, ciast – wchłaniają się dłużej)
Leczenie hipoglikemii reaktywnej
– regularnie spożywaj 4 do 5 posiłków w ciągu dnia (maksymalna przerwa pomiędzy posiłkami 3 godziny)
– każdy posiłek powinien składać się z węglowodanów złożonych, białka i tłuszczu
– staraj się unikać alkoholu, napojów gazowanych oraz energetycznych
– spożywaj produkty nieprzetworzone, bogate w błonnik (np. ryż niełuskany, gruboziarniste kasze, makaron z mąki razowej)
– ogranicz owoce słodkie i dojrzałe (np. banany, śliwki, gruszki, winogrona), a także owoce z puszki oraz suszone
– ogranicz produkty zawierające sacharozę (np. miód, cukier, słodycze, słodzone desery, jasne pieczywo)